نماد موفقیت بخش خصوصی در منطقه ویژه خلیج فارس

عليرضا صمدي مديرعامل مجتمع گندله‌سازي مادکوش
0
531

یکی از اهداف تاسیس مناطق ویژه اقتصادی، جذب سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی از طریق فراهم کردن زیرساخت‌های مناسب، تسهیل صدور مجوزها، تسهیل واردات و صادرات و… است. فراهم بودن این نوع زیرساخت‌ها برای سرمایه‌گذاری بخش خصوصی اهمیت بسیار زیادی دارد. در این راستا با مدیرعامل مجتمع گندله‌سازی مادکوش به گفت‌وگو نشسته‌ایم. علیرضا صمدی معتقد است که با توجه به پتانسیل‌های منطقه ویژه خلیج فارس، فرصت‌های بسیاری برای سرمایه‌گذاری در این منطقه وجود دارد. متن کامل این گفت‌وگو را در ادامه می‌خوانید.

لطفا در خصوص تاریخچه احداث و راه‌اندازی مادکوش توضیحاتی ارائه بفرمایید.

طرح گندله‌سازی ۵ میلیون تنی مادکوش را در سال ۱۳۸۶ سرمایه‌گذاران آن مطرح و از همان زمان شروع به مکان‌یابی، ارزیابی تکنولوژی و ظرفیت نهایی آن کردند. در این طرح، با توجه به نظرات مشاوران داخلی و خارجی درباره طرح‌های مشابه، این نتیجه حاصل شد که تاسیس کارخانه با ظرفیت نهایی ۵ میلیون تن و در دو فاز اجرا شود. دلیل اصلی انتخاب منطقه ویژه اقتصادی خلیج فارس برای احداث کارخانه، مزایای آن، به‌خصوص هم‌جوار بودن با آب‌های آزاد بود؛ ضمن اینکه منطقه ویژه خلیج فارس به زیرساخت‌های اساسی، به‌ویژه گاز، نزدیک است و در همین حال، آب مورد نیاز صنایع را نیز می‌تواند از طریق شیرین‌سازی آب دریا تامین کند. از همان زمان، برآورد می‌شد که استان هرمزگان در آینده نه‌چندان دور تبدیل به یکی از قطب‌های فولادی کشور خواهد شد که اکنون این امر محقق شده است. با توجه به تعریف اهدافی نظیر تولید ۱۰میلیون تن فولاد در این منطقه، می‌توان دورنمای نسبتا روشنی را از سرمایه‌گذاری در زنجیره فولادی حاضر در منطقه ویژه خلیج فارس مشاهده کرد.
گندله‌سازی مادکوش، به عنوان یک شرکت تازه‌تاسیس، ۱۰۰ درصد متعلق به بخش خصوصی و سرمایه‌گذاران آن «گروه گسترش سرمایه‌گذاری بین‌المللی ارزش» و سهامداران حقیقی است. از زمان طرح ایده اولیه، یعنی سال ۱۳۸۶، تا ۱۳۹۲ که پروژه به طور رسمی آغاز شد، تامین منابع مالی و انتخاب پیمانکار صورت گرفت. دوران احداث، یعنی سال‌های ۱۳۹۲ تا ۱۳۹۹، مصادف با دو دوره تحریم‌های سخت علیه کشور بود که باعث شد تجهیزات و قطعات پروژه به‌سختی تامین شوند. به این مسائل باید نوسانات شدید نرخ ارز را نیز اضافه کرد. با این حال، مشکلاتِ یادشده مانع بهره‌برداری از این مجموعه نشد و با تلاش و همت کارکنان و مدیران مجموعه و حمایت همه دست‌اندرکاران، پروژه به ثمر رسید.

آیا تولید و فروش تجاری گندله‌سازی مادکوش آغاز شده است؟ وضعیت این شرکت در منطقه ویژه خلیج فارس را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

از اردبیهشت‌ماه سال جاری گندله‌سازی مادکوش وارد فاز تولید شده و هم‌اکنون نیز در حال تولید است. در حال حاضر، میزان تولید کارخانه روزانه به حدود ۵ هزار تن می‌رسد. اگرچه در تامین کنسانتره به عنوان ماده اولیه گشایش‌های خوبی اتفاق افتاده است، اما با توجه به اینکه در اوایل بهره‌برداری از کارخانه و متعلق به بخش خصوصی هستیم، تامین مواد اولیه هنوز دغدغه اصلی محسوب می‌شود.
محصول مادکوش وارد چرخه تولید بسیاری از کارخانه‌های صنعت فولاد کشور شده است. این شرکت یکی از ارکان صنعت فولاد کشور و تامین‌کنندگان گندله برای واحدهای احیای مستقیم محسوب می‌شود. خوشبختانه کیفیت گندله مادکوش، از همان نخستین تولیدات، مطلوب بوده و در اختیار واحدهای تولید آهن اسفنجی قرار گرفته است. نخستین محصول گندله‌سازی مادکوش توانست تمام مشخصات کیفی یک گندله مورد نیاز کارخانه‌های احیای مستقیم را داشته باشد؛ به همین دلیل، محصولات آن از همان ابتدا به فروش رفته است. با این حال، تلاش می‌کنیم که کارخانه به ظرفیت اسمی خود برسد و بتواند روزانه ۸ هزار و ۵۰۰ تن گندله تولید کند.
فولاد هرمزگان، فولاد کاوه جنوب کیش و صبا فولاد خلیج فارس سه شرکت‌ بزرگ مصرف‌کننده گندله در منطقه ویژه خلیج فارس هستند که نمونه‌های محصول تولیدی مادکوش را بررسی و تایید کرده و در حال حاضر از گندله این شرکت استفاده می‌کنند. در ضمن، محصول شرکت به برخی از مصرف‌کنندگان خارج از منطقه ویژه خلیج فارس نیز فروخته شده است.
گفتنی است که ۹۰ درصد از نیروهای شاغل در گندله‌سازی مادکوش بومی‌اند و در حال حاضر ، ۳۲۰ نفر در این مجموعه مشغول به کار هستند.

گندله‌سازی مادکوش، به عنوان یک شرکت تازه‌تاسیس، ۱۰۰ درصد متعلق به بخش خصوصی و سرمایه‌گذاران آن «گروه گسترش سرمایه‌گذاری بین‌المللی ارزش» و سهامداران حقیقی است. از زمان طرح ایده اولیه، یعنی سال ۱۳۸۶، تا ۱۳۹۲ که پروژه به طور رسمی آغاز شد، تامین منابع مالی و انتخاب پیمانکار صورت گرفت.

مزیت‌های منطقه ویژه خلیج فارس برای شرکت مادکوش در فاز احداث و دوران بهره‌برداری چه بوده است؟

بزرگ‌ترین مزیتی که در زمان احداث کارخانه از آن بهره بردیم واردات اقلام و تجهیزات خارجی با استفاده از معافیت‌های مربوط به حقوق و عوارض وارداتی بود. گفتنی است که عمده تجهیزات گندله‌سازی مادکوش از برندهای سازنده مطرح در دنیا خریداری شده‌اند. از طرف دیگر، واردات بسیاری از تجهیزات اروپایی، به‌ویژه طی دو سه سال اخیر، مصادف با تحریم‌های جدید بوده است. مزیت ترانزیت و همراهی گمرک منطقه ویژه خلیج فارس به شرکت مادکوش کمک کرد تا اقلام و تجهیزات را با سریع‌تریـن روش و کمتـرین هزینه تامین کند. برای مثال، به محض رسیدن تجهیزات به بندر و گمرک، به‌سرعت ترخیص می‌شدند و به سایت انتقال می‌یافتند تا عملیات نصب آن‌ها در کارخانه به‌سرعت پیش رود. تمامی ارکان منطقه ویژه، از مدیریت تا معاونت‌ها و بخش‌های مختلف گمرکی، در این زمینه با مادکوش همراهی و از آن حمایت کردند تا چالش‌های مربوط به دوره احداث کارخانه برطرف شود. پس از بهره‌برداری از کارخانه گندله‌سازی، حمایت‌های مدیریت منطقه ویژه خلیج فارس ادامه داشته است، به طوری که انتقال کنسانتره مورد نیاز کارخانه با استفاده از امکانات زیرساختی این منطقه، یعنی راه‌آهن و واحد انباشت و برداشت آن، به‌راحتی انجام می‌شود؛ خروج گندله از منطقه به مقاصد مشتریان نیز از طریق راه‌آهن صورت می‌گیرد. بنابراین هم در بخش مجوزها و هم در استفاده از زیرساخت‌ها، منطقه ویژه خلیج فارس نهایت حمایت را از مادکوش می‌کند.

این شرکت برای توسعه فعالیت‌های خود در منطقه ویژه خلیج فارس چه برنامه‌هایی را در دستور کار قرار داده است؟

توسعه در گندله‌سازی مادکوش ادامه دارد و قطعا به شرایط کنونی بسنده نخواهیم کرد. کارخانه فعلی، فاز نخست مادکوش است. روند شروع تولید و بهره‌برداری بسیار سریع طی شد و در زمان بسیار کوتاهی به استانداردهای لازم رسیدیم. در حال حاضر، تمام توان خود را برای به ظرفیت رساندن کارخانه به کار گرفته‌ایم.
باید توجه داشت که مادکوش کارخانه‌ای بر مبنای یک معدن‌ مشخص نیست و به خرید مواد اولیه از معادن مختلف وابسته است و به همین دلیل، ممکن است در تامین مواد اولیه، با کیفیت‌ها و عیارهای گوناگون کنسانتره مواجه شود. از این رو، ترکیب کنسانتره‌های مختلف و تبدیل آن‌ها به یک گندله دارای کیفیت ثابت (متناسب با شاخصه‌های کیفی) هنر بزرگی در گندله‌سازی مادکوش بوده است. به همین سبب، برای حفظ این روند، آزمایشگاه‌ها و بخش کنترل کیفیت مادکوش بسیار فعال و در حال توسعه هستند.
کارخانه گندله‌سازی مادکوش برای دو فاز ۲/۵ میلیون تنی و در مجموع، ۵ میلیون تن طراحی شده است؛ بنابراین بسیاری از زیرساخت‌های آن نیز برای ظرفیت نهایی، یعنی ۵ میلیون تن، طراحی شده‌اند. همچنین بخش‌های برداشت و انباشت و انرژی بر اساس ظرفیت ۵ میلیون تن گندله تامین شده‌اند. برای اینکه روند احداث فاز دوم تسریع شود، پس از صدور پروانه بهره‌برداری فاز نخست، مجوز احداث فاز دوم نیز اخذ شد. این کارخانه تاکنون حدود ۳۰ درصد پیشرفت فیزیکی داشته است. در حال حاضر  پیش‌مهندسی و تامین منابع مالی آغاز شده است  و برآورد ما این است که از سال آینده، طراحی مهندسی تفضیلی و مقدمات اجرای کار نیز آغاز شود تا بتوانیم فاز دوم کارخانه را در سال ۱۴۰۲ به بهره‌برداری برسانیم.

مدیریت منطقه ویژه خلیج فارس در چند سال اخیر چه نقشی در بهره‌برداری از مجتمع مادکوش داشته است؟

مادکوش بهترین نماد برای حضور بخش خصوصی در منطقه ویژه خلیج فارس محسوب می‌شود. به همین دلیل، به رغم همه فشارهای اقتصادی‌ای که بر اثر تحریم‌ها بر کشور تحمیل شده است، منطقه ویژه و مدیران و دست‌اندرکارانش تمام توان خود را به کار گرفتند تا این واحد به بهره‌برداری برسد. مدیران منطقه ویژه، در همه ابعاد، تا به ثمر رسیدن پروژه از سرمایه‌گذاران حمایت کردند.